Τασούλα Καραϊσκάκη

Θ​​α προτιμούσαν να βγουν γυμνοί στον δρόμο παρά να ξεχάσουν το κινητό τους, το ίδιο σημαντικό γι’ αυτούς με την τροφή, το νερό, τη στέγη, έδειξε προ ημερών έρευνα της εταιρείας ασφάλειας πληροφοριακών συστημάτων Kaspersky Lab. Τις παραπάνω απαντήσεις έδωσε το 23% και το 22% των ερωτηθέντων αντιστοίχως, ωστόσο σχεδόν όλοι (90%) δήλωσαν ότι τους είναι περισσότερο δυσβάσταχτη η απώλεια του κινητού από την απώλεια του πλοίου, του αεροπλάνου, από την εμπλοκή σε μικροατύχημα, από την αρρώστια.

Χαίρονται να πληκτρολογούν παρά να δρουν και χάνουν την αίσθηση του χρόνου όταν το κάνουν, αφιερώνουν περισσότερο χρόνο σε SMS, tweets, emails, chat παρά σε συναντήσεις, κοιμούνται με τη συσκευή δίπλα, στέλνουν μηνύματα όταν οδηγούν, έχουν το κινητό στο τραπέζι όταν τρώνε, περνούν περισσότερη ώρα με αυτό παρά με τον σύντροφο, τσεκάρουν τη συσκευή δεκάδες φορές μέσα στη μέρα.

Πλήθος οι συνόψεις και οι καρποί των ερευνών για την εξάρτηση που «απορρυθμίζει τη δράση αμινοξέων και νευροδιαβιβαστών επηρεάζοντας τη λειτουργία του εγκεφάλου», για τους τρόπους που η τεχνολογία επιδρά στη βιολογία και στην ψυχολογία μας, φθείροντας ταυτότητες, αποδιοργανώνοντας το πραγματικό. Ωστόσο, είναι τεράστια η ικανοποίηση που προσφέρει. Λόγω της ντοπαμίνης, λένε οι επιστήμονες, που απελευθερώνεται στον εγκέφαλο όταν λαμβάνουμε νέα πληροφορία, κάποιος επικοινωνεί μαζί μας, κάνουμε ταυτόχρονα πολλά πράγματα, είμαστε μπροστά σε οθόνη. Στο ντοκιμαντέρ «Screenagers» για την υπερβολική χρήση κινητών από παιδιά και εφήβους (κατά τους ειδικούς, «ο εγκέφαλος των παιδιών είναι περισσότερο δεκτικός στην ντοπαμίνη»), μια έφηβη που πολεμά την εξάρτηση λέει ότι, όταν βγαίνει με την παρέα της, βάζουν τα κινητά στη μέση του τραπεζιού. Οποιος το ελέγξει πρώτος, εκείνος θα πληρώσει το γεύμα.

Η μαγική συσκευή, που μας συνδέει με τον κόσμο, δεν είναι απλώς ένα προϊόν, μια «αξία», δηλαδή ένα αγαθό που εξαργυρώνεται συνεχώς ως κοινωνικό νόμισμα, ένα «όπλο», αλλά μια μηχανική προέκταση του κεντρικού νευρικού συστήματός μας και του χεριού. Η πραγματοποίηση του ονείρου για ένα επιπλέον μέλος, καλύτερο από τα βιολογικά· για την «εξέλιξη» του βραδέως εξελισσόμενου ανθρώπινου σώματος, με τον έλεγχο των μηχανών και την επέκταση της νοημοσύνης· για μια όγδοη ημέρα της δημιουργίας κατά την οποία όλοι εμείς, μέσω της τεχνολογίας, θα μπορούμε να εξηγούμε τον κόσμο, να επαναπροσδιορίζουμε τις δυνατότητές μας, να οικοδομούμε νέες πραγματικότητες, χρωματιστές και αθάνατες. Δεν χρειάζεται να είναι κανείς υπεράνθρωπος, Ηρακλής, Τάλως, Γίγας, Τιτάνας, Εκατόγχειρας... Να βάζει ριψοκίνδυνα στοιχήματα, ένας Ικαρος, ένας Φαέθων. Ενα ον υπερφυσικό, τολμηρό, αστόχαστο. Θα μπορεί να ζει τα πάντα με ένα κλικ.

Το κάνει ήδη έχοντας στα χέρια του όχι το «τέρας», όπως αποκαλούσε ο Κασπάροφ τον υπολογιστή Deep Blue, αλλά έναν «ευφυή» σύντροφο, έναν επιδέξιο φίλο, που δεν γεννά ερωτήματα για τα όρια της ανθρώπινης επινοητικότητας, φόβους για τις συνέπειες της αυτόνομης εξέλιξης μηχανών με αυτεπίγνωση. Ενα μικρορομπότ, όχι εμφυτευμένο στον εγκέφαλο αλλά κλεισμένο στην παλάμη, έναν μικρό HAL 9000, ένα R2-D2, έναν Μάρβιν, ένας Τζόνι 5, έναν Wall-E, έναν Watson, ένα Pet-Proto, που συντροφεύει, παρηγορεί, μειώνει την ένταση των κολάσεων, δεκατίζει δεισιδαιμονίες, διασκεδάζει, κοινωνικοποιεί, ηρεμεί, χωρίς να κυριαρχεί πάνω στον χρήστη του, να τον καταδυναστεύει, να τον ποδηγετεί – εκείνος, ο χρήστης, παραμένει ο δημιουργός (και ο καταστροφέας). Χωρίς προβληματισμούς για τη σκοτεινή πλευρά του Διαδικτύου των

Πραγμάτων, των Μεγάλων Δεδομένων, τη σύμπραξη ρομποτικής, τεχνητής νοημοσύνης, γενετικής, βιοτεχνολογίας, νανοτεχνολογίας, που συγχέει τα όρια ανάμεσα σε φυσικό, ψηφιακό, βιολογικό... Βέβαιος ότι η συσκευή μπορεί απλώς να μεταμορφώνει το εσωτερικό σκοτάδι σε λίγο φως, χωρίς να επηρεάζει τη συνείδηση, τον χώρο από όπου αναβλύζει η ονειρώδης φαντασία, όπου αφομοιώνεται η εμπειρία. Ή την επηρεάζει; Και μετά; Το είδος μας, που έχει ως αξίωμα το επανορθώσιμο και ξέρει να διαφεύγει ισόβιες αποφάσεις, προσφέρει πάντα εκπλήξεις.

 

Ο ζωγραφικός πίνακας που πλαισιώνει τη σελίδα είναι έργο του Κωνσταντίνου Ξενάκη

πηγή: http://www.kathimerini.gr/982858/opinion/epikairothta/politikh/to-a3iagaphto-texnhto-melos-mas

People in this conversation

  • Γιάννης Παπαδάκης

    Σύντομο κείμενο και περιεκτικό. Το θέμα είναι μεγάλο και ανεξάντλητο γι αυτό είναι δύσκολο να συμπυκνώσει κανείς το βασικό νόημα και να το αποδώσει χωρίς υπεραπλουστεύσεις. Μπράβο στην κ. Καραϊσκάκη που επιμένει να γράφει στην Καθημερινή για θέματα που δυστυχώς δεν τυγχάνουν της προσοχής που τους αναλογεί.
    Η τεχνολογία αναδιαμορφώνει ριζικά και ραγδαία τις ταυτότητές μας, με τέτοιο τρόπο, ώστε στο πολύ σύντομο μέλλον δεν θα έχουμε καν τη δυνατότητα να «ταυτοποιούμαστε» μεταξύ μας χωρίς τη βοήθειά της. Και όταν συμβεί αυτό, το «αξιαγάπητο αυτό μέλος μας» όπως το χαρακτηρίζει, θα έχει γίνει και το πιο αναγκαίο της ύπαρξής μας. Διότι χωρίς ταυτότητα, ο καθένας από εμάς καταντά «ούτις». Άλλωστε γι αυτό η Οδύσσεια του Ομήρου είναι αθάνατη: υμνεί την ανηφόρα του ανθρώπου καθώς αναζητεί την αληθινή ταυτότητά του, τόσο για να πεισθεί όσο και για να πείσει. Αρχίζει ως "ούτις" και καταλήγει ως Άνθρωπος διακριτός ανάμεσα σε άλλους ανθρώπους διακριτούς. Ανάλογες ανησυχίες προσπάθησα να διατυπώσω και απο την πλευρά μου -σε πολύ διαφορετικό ύφος- σε ένα εξίσου σύντομο κείμενό μου με τίτλο "Μια Αναπάντεχη Συνάντηση στο Μανχάταν".
    Σε αντίθεση με την πηγή του κειμένου (Καθημερινή 2/9/2018) -όπου τα σχόλια είναι απενεργοποιημένα- στο Αντίφωνο μπορούμε -ευτυχώς!- να διατυπώνουμε και να ανταλλάσουμε σκέψεις. Μεγάλη υπόθεση αυτή αν αναλογιστεί κανείς πόσοι λίγοι έχουν απομείνει που επιμένουν να προβληματίζονται σε εκείνα που οι περισσότεροι είτε αγνοούν αθέλητα είτε σκόπιμα παραβλέπουν.

    0 Like

Leave your comments

Post comment as a guest

0
Your comments are subjected to administrator's moderation.
terms and condition.

Ἐτικέτες Συγγραφέων

Agamben   Alicin   Badiou   Barth   Bell   Berdyaef   Breck   Buntig   Chesterton   Clement   Dworkin   Elliot   Ellul   Evdokimov   Heidegger   Lacan   Lash   LeGoff   Lepeltier   Levinas   Losky   Malson   McGilchrist   Muse   Orwell   Pastoureau   Polony   Popper   Postman   Rawls   Rifkin   Sherrard   Skolimowski   Smith   Solzhenitsyn   Steiner   Swartz   Szazs   Tarkofsky   Unger   Weil   Zirar   Zoja   Αγγελής Δ.   Αμάραντος Σ.   Ανδρουλιδάκης Α.   Ανδρουλιδάκης Κ.   Αρανίτσης Ε.   Βακαλόπουλος Χρ.   Βαμβουνάκη Μ.   Βαρδής Μ.   Βαρθαλίτης Γ.   Βιρβιδάκης Στ.   Βραχνός Κ.   Γεωργίου Θ.   Γρηγοράτος Μ.   Δανέζης Μ.   Διαμαντής Α.   Ζάχος Κ.   Ζιώγας Απ.   Ζουράρις Κ.   Ζώης Ι.   Ιωάννου Δ.   Ιωαννίδης Γ.   Καλογερόπουλος Α.   Καραμπελιάς Γ.   Καστρινάκης Γ.   Κατρούτσος Χρ.   Κιουρτσάκης Γ   Κλεμάν Ο.   Κομνηνός Στ.   Κονδύλης Π.   Κοροβίνης Β.   Κοσμόπουλος Δ.   Κουτρούλης Σ.   Κουτσουρέλης Κ.   Κούκος Σ.   Κυριαζόπουλος Σ.   Κωνσταντούδης Β.   Κόσσυβα Σ.   Λυγερός Ν.   Μαλεβίτσης Χ.   Μανουσέλης Σ.   Μαυρίδης Ν.   Μαυρόπουλος Δ.   Μητραλέξης Σ.   Μπάρλας Γ.   Μπαλτάς Δ.   Μπαραμπούτης Κ.   Μπλάθρας Κ.   Ναξάκης Χ.   Ναστούλης Γ.   Νευροκοπλή B.   Ντόκος Γ.   Ξυδάκης Ν.   Παντούλας Θ.   Παπαγιάννης Α.   Παπαθανασίου Θ.   Παπαναγιώτου Ι.   Πρεβελάκης Γ.Σ.   Προγκίδης Λ.   Ροδίτης Α.   Σακελλαρίου Μ.   Σαλεμής Γ.   Σκλήρης Δ.   Σουφλέρης Στ.   Σταματελόπουλος Λ.   Σταυρόπουλος Β.   Σχοινάς Φ.   Τάσης Θ.   Τσιρόπουλος Κ.   Τσιτσίγκος Σ.   Φαραντάκης Π.   Φεραίος Χ.   Χαραλαμπίδης Κ.   Χατζηαντωνίου Κ.   π. Γιάγκου Β.   π. Γκανάς Ε.   π. Γοντικάκης Β.   π. Ζηζιούλας Ι.   π. Θερμός Β.   π. Μινώπετρος Π.   π. Παπαδόπουλος Χαρ.   π. Φάρος Φ.   JoelLipman.Com

Εισάγετε έγκυρο email για την εβδομαδιαία ενημέρωση. (Ελέγχετε τα spam ή τα promotion emails σας)
Η εβδομαδιαία αντιφωνική επισκόπηση καταχωρείται συνήθως στα spam ή στα promotion emails σας.
Άρης Νούλης
Όταν μιλά ο Θεόδωρος Ζιάκας όλοι εμείς οι υπόλοιποι πρέπει να σιωπούμε και να τον ακούμε. Η στοχαστι...
ny
μία διόρθωση - χρησιμοποιείτε την έννοια εξιλαστήριο θύμα εκεί όπου ταιριάζει αποδιοπομπαίος τράγος....
Φώτης Σχοινᾶς
Ἀδιαμφισβήτητα ὁ π. Νικόλαος Λουδοβίκος εἶναι ὁ κορυφαῖος θεολόγος τῆς γενιᾶς του, τῆς γενιᾶς τοῦ ΄9...
Άρης Νούλης
Κύριε Ελευθέριε, μην είσαι τόσο απαισιόδοξος. Δεν είναι μόνος στην ήδη Άνοιξη της Ορθοδοξίας ο καλός...
Στέλιος Μαφρέδας
έχει εκδοθεί ακόμη και 'Ο θάνατος του πλησίον", εκδόσεις Ίταμος, 2011 σε μετάφραση Μελή Μελετιάδη, α...
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΠΙΓΓΟΣ
Τα τεκναινόμενα σήμερα σε παγκόσμιο επίπεδο αποτελούν τη συνέχεια και ολοκλήρωση της πολιτισμικής επ...
Άρης Νούλης
Γνωστές οι θέσεις του κ. Γιανναρά.
Γνωστό το ύφος της γραφής του.
Γνωστή και η απαξίωση του για όπ...
Ιωάννης Χατζόπουλος
Η ορθόδοξη Ελληνική εκκλησία έχει τεράστιες δυνατότητες και θα πρέπει να τις αξιοποιήσει. Θα γίνει π...
Κρίτων Παπακώστας
Συγχωρείστε με, αλλά απορώ με την ανάγνωση του σχολίου μου από τον κ. Δημήτρη Πεντζίκη. Αντίθετα από...
Δημήτρης Πεντζίκης
Μου κάνει εντύπωση ο Κρίτων Παπακώστας. Τον Ζακ Κωστόπουλο μπορεί μα μην τον σκότωσε κανείς. Τα βέβα...

Nοιάζομαι δηλαδή Μοιράζομαι