Διονύσης Χαριτόπουλος

Οι πραγματικές αιτίες των πολέμων σπάνια ομολογούνται.

Από τον 19ο αιώνα ο Κλαούζεβιτς έχει κυριολεκτικά ξεγυμνώσει την πραγματική φύση τους, που καλύπτεται πίσω από μεγαλόστομες πατριωτικές ή θεόπνευστες εξάρσεις και τρελούς ηγέτες: «Ο πόλεμος είναι μια μορφή των ανθρώπινων σχέσεων.(…) Είναι μια σύγκρουση μεγάλων συμφερόντων ρυθμισμένη με το αίμα, κι είναι μόνο σ’ αυτό που διαφέρει από τις άλλες συγκρούσεις. Θα έπρεπε καλύτερα να τον συγκρίνουμε, περισσότερο απ’ οποιαδήποτε άλλη τέχνη, με το εμπόριο, που είναι επίσης σύγκρουση συμφερόντων».

Στις 5 Ιουνίου 1940 η Γαλλία δέχεται το Γερμανικό Blitzkrieg (κεραυνοβόλο πόλεμο) και συνθλίβεται σε ελάχιστες ημέρες∙ από τα νώτα της εισέρχονται για μερίδιο στη λεία και τα ιταλικά στρατεύματα. Προηγουμένως έχουν υποταχθεί στους Γερμανούς η Τσεχοσλοβακία, η Πολωνία, η Νορβηγία, η Ολλανδία, το Βέλγιο και το Λουξεμβούργο.

Η χιτλερική Νέα Τάξη εγκαθίσταται θλιβερά στην Ευρώπη.

Στις 28 Οκτωβρίου 1940 η Ιταλία επιτίθεται στην Ελλάδα. Όχι εντελώς αναίτια, όπως συνήθως παρουσιάζεται. Με συντονισμένες κινήσεις αντιπερισπασμού «οι Βρετανοί επιδιώξανε και επεκτείνανε το πόλεμο στα Βαλκάνια» (Hobsbawm). Οι Ιταλοί μπαίνουν στο ελληνικό έδαφος από τα αλβανικά σύνορα, μισή ώρα πριν από την εκπνοή του τελεσίγραφου που επέδωσαν στο Μεταξά. Ο κόσμος περιμένει την επανάληψη του δράματος. Οι εισβολείς δεν έχουν καμία σχέση με τις γελοιογραφίες των ελληνικών εφημερίδων της εποχής. Δεν ήρθαν να αφήσουν τα κόκαλά τους στη Πίνδο. Είναι πάνοπλοι, πολεμούν σκληρά, και αρχικά έχουν ορισμένες επιτυχίες. Μόνο κάποια τάγματα Αλβανών που είχαν συγκροτήσει έδειξαν απροθυμία να πολεμήσουν τους Έλληνες τελικά αυτοδιαλύθηκαν.

Οι Βρετανοί, που γνωρίζουν καλά την κατάσταση του ελληνικού στρατού, δεν δίνουν καμία πιθανότητα σε ελληνική νίκη. Ο στρατιωτικός ακόλουθος της βρετανικής πρεσβείας προβλέπει «ελληνική συντριβή» και ο Άγγλος στρατάρχης Μέτλαντ Γουίλσον γράφει: «Η ελληνική κυβέρνηση δεν είχε κανενός είδους προετοιμασία στην Ήπειρο για να μπορέσει να αντιμετωπίσει αυτή την επίθεση». Ο αρχιστράτηγος των ελληνικών δυνάμεων Αλέξανδρος Παπάγος μεταθέτει τις ευθύνες στον Μεταξά: «Την απρόκλητον ιταλικήν επίθεσην της 28ης Οκτωβρίου υπέστη η Ελλάς ούσα σχεδόν ανεπιστάτρευτος». Και από την πρώτη γραμμή άμυνας ο υποστράτηγος Πετρουτσόπουλος, διευθυντής του γραφείου επιχηρήσεων της 8ης Μεραρχίας Ηπείρου, βεβαιώνει πως «η ηγεσία δεν επίστευεν εις την νίκην, αλλά ήθελε να ρίψωμεν μερικούς πυροβολισμούς δια τη τιμήν των όπλων».

Ο Αμερικάνος ανταποκριτής των «New York Times», στην Ελλάδα, παρακολουθώντας τους Έλληνες στρατιώτες να βαδίζουν προς το Μέτωπο, προλέγει τη τύχη τους: «Ήταν νευρώδεις άντρες με λαμπερά μάτια. Οι κακόμοιροι, είπαμε, τι πιθανότητες έχουν μπροστά στον ιταλικό στρατό. Ίσως οι μηχανοκίνητες δυνάμεις των φασιστών να έχουν διανύσει ήδη το 1/3 του δρόμου προς την Αθήνα. Αλλά αυτοί οι μικρόσωμοι Έλληνες, όπως κι ο πληθυσμός των χωριών, δε φαινόταν να ανησυχούν. Συνέχιζαν το βάδισμα προς το Βορρά, όλο και βορειότερα» (Σταυριανός)

Όλοι αυτοί δεν υπολόγισαν κάτι.

Τον ελληνικό λαό, που πήρε το πόλεμο στα χέρια του. Μετά το πρώτο ξάφνιασμα οι Έλληνες αντεπιτίθενται, και από τις 22 Νοεμβρίου απωθούν το εχθρό εκτός των συνόρων τους. Το πρώτο βάρος της Ιταλικής επίθεσης το σηκώνει, το μικρό απόσπασμα Πίνδου υπό το συνταγματάρχη Κωνσταντίνο Δαβάκη και την πλάστιγγα κλίνει υπέρ του ελληνικού στρατού η 8η Μεραρχία υπό τον στρατηγό Χαράλαμπο Κατσιμήτρο, που ενεργεί παρά τις εντολές του αρχιστράτηγου Παπάγου και δίνει τη κρίσιμη μάχη στο Καλπάκι. Ο πόλεμος μεταφέρεται στην Αλβανία. Οι πόλεις καταλαμβάνονται η μία μετά την άλλη. Η θέση των Ιταλών γίνεται όλο και πιο δύσκολη, έως απελπιστική. Τον Δεκέμβριο ο Μουσολίνι ομολογεί την ήττα του: «Τίποτα πια δεν μπορούσαμε να κάνουμε. Είναι ηλίθιο, είναι γελοίο, αλλά πρέπει να ζητήσουμε ανακωχή με τη μεσολάβηση του Χίτλερ».

Απίστευτο.

Ο κόσμος αναθαρρεί.

Είναι η πρώτη ήττα του άξονα μετά την αποτυχία της γερμανικής αεροπορίας πάνω από τη Μάγχη. Μοιάζει με θαύμα . Σε μια παγωμένη Αλβανία, που έχει να δει τόσο βαρύ χειμώνα τουλάχιστον 50 χρόνια, 27 ιταλικές μεραρχίες με συντριπτική υπεροχή σε εφόδια, οπλισμό και αεροπλάνα καταδιώκονται από 15 ελληνικές μεραρχίες όχι μόνο ανεπαρκέστατα οπλισμένες, αλλά ανεπαρκέστατα ντυμένες. «Οι Έλληνες είναι σχεδόν γυμνοί» γράφει την Ιστορία του ο Ρεϊμόν Καρτιέ, που σημαίνει, εκτός από τις πολεμικές απώλειες, και χιλιάδες στρατιώτες με ακρωτηριασμούς από κρυοπαγήματα.

Οι Έλληνες υπερβαίνουν τα παραδεκτά με τον πιο φυσικό τρόπο.

Ερήμην της πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας, που περίμεναν στην Αθήνα την είδηση της παράδοσης- ο Παπάγος ούτε το στρατηγείο του δεν είχε προωθήσει στο Μέτωπο και η πρώτη επίσκεψη εκεί έγινε μόλις στις 2 Δεκεμβρίου. Ερήμην του στρατηγικού σχεδιασμού- ο στρατηγός Δημήτρης Καθενιώτης ερεύνησε αργότερα να ανακαλύψει μια έστω διαταγή επιθετικού περιεχομένου «να την καρφιτσώσει» αλλά δεν βρήκε, γιατί «το Ελληνικό Γενικό Επιτελείο είχε καταλήξει στην ιδέα μια ηρωικής αντίστασης και ενός γρήγορου αλλά ενδόξου τέλους».

Για πρώτη φορά μετά το 1821 η Ελλάδα βρίσκεται στο επίκεντρο του παγκόσμιου ενδιαφέροντος. «» (Clogg)

Στη Δύση φουντώνει ξανά ο φιλελληνισμός του περασμένου αιώνα. «Όλη η γης, όλη η ιστορία του κόσμου κοιτάζει την Ελλάδα, αυτή τη μικρή γωνιά, αυτό το ξερό βραχότοπο» (Σεφέρης: Μέρες). Στις ΗΠΑ οι σύγχρονοι Έλληνες παρομοιάζονται με αρχαίους «θεούς». Ο στρατηγός Σαρλ ντε Γκολ και οι Ελεύθεροι Γάλλοι του κυριολεκτικά παραληρούν: «ποτέ από την εποχή της Σαλαμίνας η Ελλάδα δε βρέθηκε σε τέτοιο ύψος». Στα γαλλοϊταλικά σύνορα αναρτάται μια χιουμοριστική επιγραφή: «Έλληνες στρατιώτες, άλτ! Εδώ αρχίζουν τα γαλλικά σύνορα». (Λάμψας)

Στη Γερμανία έχουν μείνει έκπληκτοι με το ελληνικό φαινόμενο.

«Τόσο ο Χίτλερ όσο και οι στρατιωτικοί του κατελήφθησαν από θαυμασμό», λέει ο χιτλερικός υπουργός Άλμπερτ Σπέερ. «Προσπαθούσαν μόνο να βρουν την ερμηνεία, και ο Χίτλερ, στηριζόμενος στις ρατσιστικές του θεωρίες, τους έλεγε κομπάζοντας ότι οι σημερινοί Έλληνες είναι απόγονοι των Δωριέων, οι οποίοι κατά τον Χίτλερ πάντα, ήταν Άρειοι και ινδογερμανική φυλή. Στις φλέβες των Ελλήνων έρεε ινδογερμανικό αίμα και οι Δωριείς ήσαν οι θεμελιωτές του Γερμανικού πολιτισμού». ( Μαθιόπουλος: Αντίσταση)

Ο στρατάρχης Γουίλσον δίνει τη δική του εξήγηση: «Εσχημάτισα τότε την εντύπωσιν ότι ο πόλεμος που διεξήγετο εις την Αλβανίαν ήτο πόλεμος του Λαού».

Η αιωρούμενη καταγγελία ότι οι μόνιμοι αξιωματικοί δεν πολέμησαν στην Αλβανία είναι εντελώς ανυπόστατη. Αντίθετα με τα κορυφαία στρατιωτικά κλιμάκια, η πλειονότητα των μόνιμων αξιωματικών πολέμησε, τουλάχιστον όσο και οι έφεδροι∙ και μάλιστα είχε αναλογικά τις μεγαλύτερες απώλειες. Επίσης είναι παράλογο να αντιμετωπίζεται ο Μεταξάς σαν αλλοεθνής που δεν ενδιαφέρθηκε για την άμυνα της χώρας. Ακόμη και αν του άξιζε δημόσιος στραγγαλισμός για το πνίξιμο των ελευθεριών του Έλληνα πολίτη και το γελοίο καθεστώς που επέβαλε, έκανε ορισμένες προσπάθειες αποφυγής του πολέμου και ορισμένες κινήσεις προετοιμασίας. Σίγουρα, δεν ήσαν αυτά που έπρεπε∙ αλλά ούτε και ο ίδιος ήταν αυτός που έπρεπε.

Ανεπαρκή μέτρα από έναν ανεπαρκή κυβερνήτη, που δεν διστάζει να μετατρέψει σε τέλμα τη νικηφόρα προέλαση του ελληνικού στρατού στην Αλβανία για να μην προκαλέσει την χιτλερική μήνιν».

* Δ. Χαριτόπουλου, Άρης ο Αρχηγός των Ατάκτων, Εκδόσεις Ελληνικά Γράμματα, σελ.22-25

 

Η ζωγραφική παράσταση που πλαισιώνει τη σελίδα ("Κυπαρίσσι - δένδρο μνήμης") είναι έργο του Χρήστου Μποκόρου.

πηγή κειμένου: http://ardin-rixi.gr/archives/9811

People in this conversation

  • Γιῶργος Ἰακώβου

    Ντροπή !
    Δυστυχῶς, τὰ σχόλια στὸ «Ἀντίφωνο» ἐπιτρέπονται μὲ τὸ σταγονόμετρο τῆς λογοκρισίας. Ἂν τολμᾶ ἡ πάντοτε προσεκτικὰ ἀποκρύπτουσα ἑαυτὴν καθοδήγηση τοῦ ἱστοτόπου, ἂς μοῦ δώσῃ χῶρο καὶ ἐλεύθερο λόγο, καὶ θὰ ἀποδείξω ὅτι ὅσα ἀναπαρήγαγε ἀνωτέρω εἶναι καθαρὰ λασπολογία. Ἀλλὰ νὰ βγῇ νὰ δεσμευθῇ δημόσια, ὄχι μὲ ἰδιωτικὴ ἀλληλογραφία.

    0 Like
  • Δημητριος Μακεδνος

    Ατυχης η συρραφη αποσπασματικη και εσκεμμενη κατα την προθεση του συρραψαντος να υπερτονιση την αποψη του. Το ιδιο εκανε στο μονομερες και τελικα ανιστορητο πονημα του για τον Βελουχιωτη η Μιζερια η Σουλτανα. Συνηθως το Αντιφωνο εχει πιο ψαγμενους συμμετεχοντες. Ετουτος απλως ελλειπης και ετεροβαρης. Αρα με τιποτε ιστορικος

    0 Like
  • Ιωάννης Τοπαλίδης

    Μα είναι δυνατόν; Και μόνον η ανάγνωση της συνέντευξης τύπου του Μεταξά στις 30 Οκτωβρίου 1940 εξηγεί τα πάντα. Και το πόσο έτοιμοι ήμασταν, και το πώς είχε προαποφασισθεί η συμμαχία μας με την Αγγλία και το πόσο πολύ επεδίωκε την εθνική ομοψυχία και τον ενθουσιασμό (έστω και ως προπαγάνδα) ο Μεταξάς.
    Το έπος του '40 είναι ο λαός μεν, πρωτίστως όμως είναι ο Μεταξάς.

    Ατυχής η επιλογή του Αντιφώνου να αναπαράγει τέτοιας ποιότητας κείμενο.

    0 Like
  • Ξενοφών Βουρλιώτης

    Ένα Πάρα πολύ σοβαρό άρθρο. Ο Χαριτόπουλος αριστερός, και διαβάστε πώς γράφει! Η Αλήθεια δεν είναι απλώς αριστερόστροφο ψέμα. Τίποτα άλλο.

    0 Like
  • Άρης Νούλης

    Κύριε Ιακώβου, αδίκως αγανακτείς και ωρύεσαι εναντίον της "πάντοτε προσεκτικὰ ἀποκρύπτουσα ἑαυτὴν καθοδήγηση τοῦ ἱστοτόπου" διότι όπως είμαστε όλοι εις θέση να διαπιστώσουμε είναι ολοφάνερη και άρα καλόπιστη. Προειδοποιεί : Your comments are subjected to administrator's moderation. Κι όποιος διαφωνεί, απλως δεν καταθέτει σχόλιο. Ή δημιουργεί δικό του ιστότοπο. Ούτε εγώ συμφωνώ με τον Χαριτόπουλο, ένα προβληματικό, και όχι προβληματισμένο, άτομο που έχει το θράσος της γνώμης του - ναι, δεν έκανα λάθος, θρασύς είναι, όχι θαρραλέος. Ούτε καν Ιστορικός είναι. Γι αυτό και δεν σχολίασα το σχετικό άρθρο,κρίνοντάς το ανάξιο προς σχολιασμό.
    Δεύτερον, η απειλή σου, "αν τολμά ..." είναι τόσο παιδιάστικη που μόνον γέλωτα ξεσηκώνει. Θυμίζει τσαμπουκαλίδικα αμούστακα μαθητούδια.
    Τρίτον, η Ιστορία, καλέ μου κύριε, ερμηνεύεται, ΔΕΝ αποδεικνύεται. Τουλάχιστον αυτό θα έπρεπε να το ξέρεις πριν ξεσπάσεις την αγανάκτησή σου.
    Τέταρτον, ΔΕΝ έχω καν μία ειδική σχέση με την "καθοδήγηση τοῦ ἱστοτόπου". Ούτε κάποιο ιδιαίτερο συμφέρον να την υπερασπιστώ. Απλώς, κουράστηκα να αντιμετωπίζω ... "γνώστες της Αλήθειας". Κύριε Ιακώβου, εάν "Έλληνες εσμέν", πρέπει να ξέρουμε ότι "τοτέ μεν κακόν, άλλοτ' επ' εσθλόν έρπει" ο άνθρωπος. (Σοφ. Αντιγόνη). Την μονόπαντη αλήθεια που υπονοείς, μόνον ο Προκρούστης την ξέρει ! Ο γνήσιος Έλλην άλλοτε μεν κακός, άλλοτε δε ου-κακός, ή, άλλοτε μεν καλός, άλλοτε δε ου-καλός, αν πιστέψουμε τον Μάξιμο τον Ομολογητή. Πρόσεξε, το αντίθετο του κακός, κατά τον Άγιο, δεν είναι ο καλός αλλά ο ου-καλός. Το ίδιο ισχύει και για το αντίθετο του κακού. Το απόλυτο ιδίωμα του Θεού,όχι του ανθρώπου.
    Συγγνώμη για την παρέμβαση, αλλά εξηγήθηκα, κουράστηκα να ακούω βεβαιότητες.
    Φιλικά.

    0 Like

Leave your comments

Post comment as a guest

0
Your comments are subjected to administrator's moderation.
terms and condition.

Ἐτικέτες Συγγραφέων

Agamben   Alicin   Badiou   Barth   Bell   Berdyaef   Breck   Buntig   Chesterton   Clement   Dworkin   Elliot   Ellul   Evdokimov   Heidegger   Lacan   Lash   LeGoff   Lepeltier   Levinas   Losky   Malson   McGilchrist   Muse   Orwell   Pastoureau   Polony   Popper   Postman   Rawls   Rifkin   Sherrard   Skolimowski   Smith   Solzhenitsyn   Steiner   Swartz   Szazs   Tarkofsky   Unger   Weil   Zirar   Zoja   Αγγελής Δ.   Αμάραντος Σ.   Ανδρουλιδάκης Α.   Ανδρουλιδάκης Κ.   Αρανίτσης Ε.   Βακαλόπουλος Χρ.   Βαμβουνάκη Μ.   Βαρδής Μ.   Βαρθαλίτης Γ.   Βιρβιδάκης Στ.   Βραχνός Κ.   Γεωργίου Θ.   Γρηγοράτος Μ.   Δανέζης Μ.   Διαμαντής Α.   Ζάχος Κ.   Ζιώγας Απ.   Ζουράρις Κ.   Ζώης Ι.   Ιωάννου Δ.   Ιωαννίδης Γ.   Καλογερόπουλος Α.   Καραμπελιάς Γ.   Καστρινάκης Γ.   Κατρούτσος Χρ.   Κιουρτσάκης Γ   Κλεμάν Ο.   Κομνηνός Στ.   Κονδύλης Π.   Κοροβίνης Β.   Κοσμόπουλος Δ.   Κουτρούλης Σ.   Κουτσουρέλης Κ.   Κούκος Σ.   Κυριαζόπουλος Σ.   Κωνσταντούδης Β.   Κόσσυβα Σ.   Λυγερός Ν.   Μαλεβίτσης Χ.   Μανουσέλης Σ.   Μαυρίδης Ν.   Μαυρόπουλος Δ.   Μητραλέξης Σ.   Μπάρλας Γ.   Μπαλτάς Δ.   Μπαραμπούτης Κ.   Μπλάθρας Κ.   Ναξάκης Χ.   Ναστούλης Γ.   Νευροκοπλή B.   Ντόκος Γ.   Ξυδάκης Ν.   Παντούλας Θ.   Παπαγιάννης Α.   Παπαθανασίου Θ.   Παπαναγιώτου Ι.   Πρεβελάκης Γ.Σ.   Προγκίδης Λ.   Ροδίτης Α.   Σακελλαρίου Μ.   Σαλεμής Γ.   Σκλήρης Δ.   Σουφλέρης Στ.   Σταματελόπουλος Λ.   Σταυρόπουλος Β.   Σχοινάς Φ.   Τάσης Θ.   Τσιρόπουλος Κ.   Τσιτσίγκος Σ.   Φαραντάκης Π.   Φεραίος Χ.   Χαραλαμπίδης Κ.   Χατζηαντωνίου Κ.   π. Γιάγκου Β.   π. Γκανάς Ε.   π. Γοντικάκης Β.   π. Ζηζιούλας Ι.   π. Θερμός Β.   π. Μινώπετρος Π.   π. Παπαδόπουλος Χαρ.   π. Φάρος Φ.   JoelLipman.Com

Εισάγετε έγκυρο email για την εβδομαδιαία ενημέρωση. (Ελέγχετε τα spam ή τα promotion emails σας)
Η εβδομαδιαία αντιφωνική επισκόπηση καταχωρείται συνήθως στα spam ή στα promotion emails σας.
Άρης Νούλης
Όταν μιλά ο Θεόδωρος Ζιάκας όλοι εμείς οι υπόλοιποι πρέπει να σιωπούμε και να τον ακούμε. Η στοχαστι...
ny
μία διόρθωση - χρησιμοποιείτε την έννοια εξιλαστήριο θύμα εκεί όπου ταιριάζει αποδιοπομπαίος τράγος....
Φώτης Σχοινᾶς
Ἀδιαμφισβήτητα ὁ π. Νικόλαος Λουδοβίκος εἶναι ὁ κορυφαῖος θεολόγος τῆς γενιᾶς του, τῆς γενιᾶς τοῦ ΄9...
Άρης Νούλης
Κύριε Ελευθέριε, μην είσαι τόσο απαισιόδοξος. Δεν είναι μόνος στην ήδη Άνοιξη της Ορθοδοξίας ο καλός...
Στέλιος Μαφρέδας
έχει εκδοθεί ακόμη και 'Ο θάνατος του πλησίον", εκδόσεις Ίταμος, 2011 σε μετάφραση Μελή Μελετιάδη, α...
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΠΙΓΓΟΣ
Τα τεκναινόμενα σήμερα σε παγκόσμιο επίπεδο αποτελούν τη συνέχεια και ολοκλήρωση της πολιτισμικής επ...
Άρης Νούλης
Γνωστές οι θέσεις του κ. Γιανναρά.
Γνωστό το ύφος της γραφής του.
Γνωστή και η απαξίωση του για όπ...
Ιωάννης Χατζόπουλος
Η ορθόδοξη Ελληνική εκκλησία έχει τεράστιες δυνατότητες και θα πρέπει να τις αξιοποιήσει. Θα γίνει π...
Κρίτων Παπακώστας
Συγχωρείστε με, αλλά απορώ με την ανάγνωση του σχολίου μου από τον κ. Δημήτρη Πεντζίκη. Αντίθετα από...
Δημήτρης Πεντζίκης
Μου κάνει εντύπωση ο Κρίτων Παπακώστας. Τον Ζακ Κωστόπουλο μπορεί μα μην τον σκότωσε κανείς. Τα βέβα...

Nοιάζομαι δηλαδή Μοιράζομαι