Αθανάσιος Γκότοβος*

Πάει καιρός τώρα που προβληματίζομαι σοβαρά αν έχει κάποιο νόημα να δημοσιοποιεί κανείς επιστημονικά επιχειρήματα γύρω από ζητήματα που απασχολούν την κοινή γνώμη, όπως π. χ. αυτό της τεκνοθεσίας από ομοφυλόφιλα (ή ομόφυλα, επί το πολιτικά ορθότερο) ζευγάρια. Για τους εξής, τουλάχιστον, λόγους:

Πρώτον, οι πλειοψηφίες στη Βουλή – αυτοί που καλούνται να υπερψηφίσουν το συγκεκριμένο νομοσχέδιο – είναι σταθερά στοχοπροσηλωμένες στην υπερψήφισή του, όχι κατ’ ανάγκην επειδή όσοι τις συγκροτούν πιστεύουν στις διατάξεις του νομοσχεδίου, αλλά για μια σειρά από άλλους λόγους, πραγματιστικούς. Κανένα επιστημονικό ή άλλο επιχείρημα δεν συγκινεί ποτέ ένα στοχοπροσηλωμένο άτομο. Δεν υπάρχουν περιθώρια για αναστοχασμούς και αυτοκριτικές, παρά μόνο σε ρητορικό επίπεδο. Όταν έρθει η ώρα να στηριχθεί η κυβερνητική πρόταση, σταματούν οι αναστοχασμοί και οι δεύτερες σκέψεις. Το θέατρο δίνει τη θέση του στον πρακτικό ρεαλισμό.

Δεύτερον, επειδή στην εποχή μας – την εποχή της επιβολής προτύπων και τρόπων ζωής από τις δυτικές μητροπόλεις του νέου πολιτισμού σε ολόκληρο το δυτικό κόσμο – το όριο μεταξύ του κανονικού και του αντικανονικού σε ό,τι αφορά την ερωτική ζωή και τις οικογενειακές σχέσεις έχει μεταφερθεί τόσο πολύ προς τα άκρα, ώστε ακόμη και δυο τρεις σεξουαλικές «προτιμήσεις» που θεωρούνται σήμερα αντικανονικές ακόμη και από τους οπαδούς του «δικαιωματισμού», να μην είναι καθόλου σίγουρο ότι θα ισχύουν και στο εγγύς μέλλον. Στο όνομα της ελευθερίας του ατόμου να κρίνει το ίδιο, χωρίς να δεσμεύεται από το «χωριό», τι είναι καλό και κακό, κανονικό και αντικανονικό γύρω από τα ζητήματα αυτά, έχει ανοίξει για τα καλά ο ασκός του αξιακού σχετικισμού παίρνοντας σβάρνα και τυχόν επιστημονικές – στην περίπτωσή μας, ψυχοπαιδαγωγικές – αντιρρήσεις και ενστάσεις σχετικά με την κανονικοποίηση της υιοθεσίας παιδιών από ομοφυλόφιλα ζευγάρια.


Οι επιστημονικές αντιρρήσεις αποκρούονται με το επιχείρημα ότι πρόκειται για «απόψεις», και μάλιστα συντηρητικές και οπισθοδρομικές ή ρομαντικές, τις οποίες οφείλει κανείς να αγνοήσει στο πλαίσιο της πάλης για την πρόοδο: οι προοδευτικές «απόψεις» οφείλουν να επικρατήσουν επί των συντηρητικών. Στην Ελλάδα, μάλιστα, όπου η λέξη «πρόοδος» για ιστορικούς λόγους συνδέθηκε με την Αριστερά, δεν είναι καθόλου απίθανο μια διάταξη υπέρ του δικαιώματος των ομοφυλόφιλων ζευγαριών να υιοθετούν τέκνα και να τα ανατρέφουν, το εν λόγω δικαίωμα να προβάλλεται ως «αριστερή» κατάκτηση. Το τι σχέση έχει η Αριστερά με τέτοιου είδους δικαιώματα, δεν χρειάζεται να σχολιαστεί. Σχολιάζεται από μόνο του, αρκεί να σκεφθεί κανείς πόσο ανοιχτά είναι ακροδεξιά κόμματα και κινήματα στο δυτικό κόσμο σε τέτοιου είδους δικαιώματα. Η Αριστερά έχει την ίδια ακριβώς σχέση με τα ζητήματα αυτά με εκείνη που έχει και η Δεξιά, δηλαδή καμία. Η υποστήριξη του δικαιώματος τεκνοθεσίας από ομοφυλόφιλα ζευγάρια δεν είναι ούτε αριστερή, ούτε δεξιά θέση. Είναι απλά προσπάθεια επιβολής μιας αξίας της επιχειρούμενης νέας τάξης πραγμάτων στο χάρτη των αξιών και των κυρωμένων κοινωνικών πρακτικών, στη θέση κάποιας από το παρελθόν.

Τρίτον, οι «καινοτομίες» αυτές επέχουν θέση μιας νέας κοσμικής θρησκείας. Δημόσια πρόσωπα, πέρα και πάνω από κομματικά και ιδεολογικά όρια, όχι μόνο υποστηρίζουν τις «καινοτομίες» ως πρόοδο, αλλά το κάνουν με απόλυτο και επιθετικό τρόπο, όπως συμβαίνει με όλες τις νέες θρησκείες. Όποιος διαφωνεί πρέπει να στιγματιστεί αναλόγως και να τεθεί εκτός του τόξου της πολιτικής ορθότητας. Οι «καινοτομίες» αποκτούν a priori μια ιερότητα, η κριτική που γίνεται εναντίον τους μοιάζει από τη σκοπιά των υποστηρικτών ιεροσυλία. Κάτι σαν την σάτιρα του Βέστεργκααρντ με τα σκίτσα του Μωάμεθ. Όπως οι μαχητές του Αλλάχ, έτσι και οι μαχητές του προόδου έχουν το όπλο της κριτικής (και μερικές φορές την κριτική των όπλων) παρά πόδα. Εσύ εκφράζεις επιστημονικά επιχειρήματα, ενώ εκείνοι σε σημαδεύουν με ιδεολογικές κάνες. Ο διάλογος είναι εξ αρχής υπονομευμένος. Και μάλιστα στο όνομα της «αγάπης», που είναι η βάση της νέας θρησκείας του δικαιωματισμού: αν μια συμπεριφορά ή μια πρακτική εκδηλώνεται για λόγους «αγάπης», τότε νομιμοποιείται κάποιος να απαιτήσει την κανονικοποίηση αυτής της πρακτικής: όταν το ομοφυλόφιλο ζευγάρι αγαπά το παιδί που θα υιοθετήσει, τα υπόλοιπα περιττεύουν.

Περιττεύουν, όμως, πράγματι;

Η παιδαγωγική επιστήμη – όχι η παιδαγωγική ιδεολογία – άλλα πρεσβεύει. Και συγκεκριμένα ότι η αγάπη για το παιδί για να είναι ευεργετική, χρειάζεται συνοδευτικές συνθήκες. Εκτός ελάχιστων εξαιρέσεων, κάθε παιδί έρχεται στον κόσμο με μια προσδιορισμένη βιολογική ταυτότητα φύλου, είναι αγόρι ή κορίτσι. Τα περί κοινωνικής κατασκευής του φύλου του παιδιού δεν αφορούν το φύλο του ως βιολογική παράμετρο, αλλά αυτά που η κοινωνία «κρεμά» στο φύλο: τους ρόλους για το αρσενικό και το θηλυκό. Γύρω από αυτούς τους ρόλους μπορούμε να συζητήσουμε, αλλά όχι για την υποτιθέμενη «ρευστότητα» του βιολογικού φύλου, δηλαδή για την επιβολή της ιδεολογίας πάνω στη βιολογία.

Όμως κάθε παιδί πρέπει να έχει την ευκαιρία να διαμορφώσει ταυτότητα φύλου και αυτό γίνεται κατ’ αρχήν στην οικογένεια, όταν μέσα σ’ αυτή υπάρχουν και δρουν δύο διαφορετικά ως προς το φύλο πρόσωπα, ο πατέρας και η μητέρα. Υπάρχουν μητρικές και πατρικές συμπεριφορές πέρα από τα στερεότυπα, δεν τα «κατασκευάζει» όλα η κοινωνία. Εκ των πραγμάτων στις ομοφυλοφιλικές ενώσεις δεν υπάρχει αυτή η δυαδικότητα, με αποτέλεσμα το παιδί που κοινωνικοποιείται κάτω από αυτές τις συνθήκες να δυσκολεύεται να αναλάβει φαντασιακά έναν από τους δύο ρόλους φύλου για να μπορέσει το ίδιο να βιώσει το δικό του φύλο μέσω του φύλου του γονέα του. Διότι μπορεί μεν το φύλο του παιδιού να είναι μονοσήμαντα καθορισμένο σε βιολογικό επίπεδο και σε επίπεδο φυσιολογίας, αλλά η βίωση του φύλου δεν προκύπτει από την απλή παρατήρηση και συνειδητοποίηση της ανατομίας. Με όλον τον σεβασμό στα ζευγάρια των ομοφυλοφίλων, εδώ προκύπτει ένα ερώτημα: επιτρέπεται η ανάγκη των ζευγαριών αυτών για θεσμική αναγνώριση της «κανονικότητας» της σχέσης τους από την πολιτεία και την κοινωνία, να ακυρώσει το δικαίωμα κάθε παιδιού να κοινωνικοποιείται σε ένα περιβάλλον που του επιτρέπει να διαμορφώσει ομαλά την ταυτότητα του φύλου του;

Η παραδοσιακή οικογένεια – πυρηνική ή διευρυμένη – δεν είναι μόνο μια μικρή κοινότητα αλληλεγγύης και φροντίδας για τα παιδιά. Δεν είναι απλώς μέριμνα για την τροφή, τη σωματική υγεία και την ασφάλεια του παιδιού. Είναι κάτι πολυπλοκότερο, καθώς περικλείει αλληλεπιδράσεις και αφανείς διεργασίες δημιουργίας ταυτότητας φύλου μέσω των διακριτών φύλων και των αντίστοιχων ρόλων των γονέων του, ακόμη και αν ένας από τους δύο εκλείψει. Ας μην μετατραπεί η ιδεολογική μάχη για την κανονικοποίηση συγκεκριμένων πρακτικών και καταστάσεων σε πράσινο φως για πειραματισμούς με αμφίβολη έκβαση για την ανατροφή των παιδιών. Ας μην παίξουμε στα ζάρια την ομαλή ψυχοκοινωνική εξέλιξη του παιδιού στο όνομα της αγάπης για το παιδί.

«Άποψή σας», θα πούνε ορισμένοι. Σε έναν κόσμο όπου οι «απόψεις» παρελαύνουν μπροστά μας ισότιμες, ανεξάρτητα από το επιστημονικό τους φορτίο, χωρίς προοπτική αποτίμησης της ορθότητάς τους, τι μπορεί κανείς να πει για μια τέτοια αντίδραση;

Καλό μας ταξίδι στον νέο, θαυμαστό κόσμο της μετα-πραγματολογικής εποχής. Θα έχει πολλές αναταράξεις, ένθεν κακείθεν. Και ίσως δυσάρεστες εκπλήξεις για όσους προσπαθούν να τσιμπήσουν εκλογικά ποσοστά συντασσόμενοι μαχητικά με την διεθνοποιημένη πολιτισμική “πρωτοπορία”…

* Καθηγητής Παιδαγωγικής στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

 

Το εικαστικό έργο που πλαισιώνει την ανάρτηση είναι δημιουργία του Σωτήρη Σόρογκα.

πηγή: https://www.huffingtonpost.gr/entry/pollaple-kanonikoteta-sto-onoma-tes-ayapes-yia-to_gr_5ae10ac2e4b08248abaa6e52 

People in this conversation

  • Φώτης Σχοινᾶς

    Ἐξαιρετικό ἀπό κάθε ἄποψη το ἄρθρο τοῦ καθηγητῆ!

    0 Like
  • Άρης Νούλης

    Το άρθρο του κ. Γκότοβου είναι αξιέπαινο - και μοναδικό ανάμεσα σε
    όλα τα σχετικά άρθρα που έχω διαβάσει - διότι θέτει το υπό εξέταση
    θέμα στην προαιώνια προβληματική τού ποιος καθορίζει τι είναι σωστό
    και τι λάθος, τι είναι καλό και τι κακό.
    Ο ανθρωποκεντρικός Πρωταγόρας απάντησε με την γνωστή ρήση,
    " πάντων χρημάτων μέτρον εστίν άνθρωπος, των μεν όντων ως έστιν,
    των δε μη όντων ως ουκ έστιν ". Δηλαδή ο κάθε άνθρωπος που
    χρησιμοποιεί (εκ του χρώμαι) τα χρήματα, και γι αυτό όχι πράγματα,
    είναι ο κατάλληλος να τα αξιολογήσει, ανάλογα με τις δικές του
    προσλήψεις. Κριτήριο, λοιπόν, καθίσταται η προσωπική σχέση του
    πράγματος-χρήματος με τον άνθρωπο-χρήστη.
    Ο θεοκεντρικός ολιστής Πλάτων απάντησε στον Πρωταγόρα
    διαφωνώντας με την όχι και τόσο γνωστή στους πολλούς διαπίστωση :
    " ο δη θεός ημίν πάντων χρημάτων μέτρον αν είη μάλιστα, και πολύ
    μάλλον ή που τις [ο Πρωταγόρας] ως φασιν, άνθρωπος ". (Νόμοι, IV,
    716c).
    Το πρόβλημα, επομένως, συνέχιζε να υπάρχει έως ότου έδωσε την
    απάντηση η Ορθόδοξη Χριστιανική Εκκλησία με αφορμή την
    αγιοποίηση κάποιων πιστών. Το ποιος θα ονομαστεί άγιος καθορίζεται
    από τους πολλούς και από τον χρόνο. Πρέπει να έχουν περάσει 100
    χρόνια από τον θάνατο τού υπό αγιοποίηση πιστού για να γίνει
    αποδεκτός ως άγιος από τους πολλούς. Ακόμα και αυτή η απάντηση,
    όμως, εντάσσεται στην γενική ομολογία ότι όλα τα εγκόσμια γίνονται
    κατ' οικονομίαν της Ουράνιας Βασιλείας.
    Αν λάβουμε αυτά υπ' όψη μας, καταλαβαίνουμε την δολιότητα των
    υποστηρικτών της υπό των ομόφυλων ζευγαριών υιοθεσίας ορφανών
    παιδιών με πρόσχημα την … προοδευτικότητα της κοινωνίας ! Κι επειδή
    καταλαβαίνουν το αβάσιμο του επιχειρήματός τους, επικαλούνται και
    την … αγάπη !!! Προσπερνούν βέβαια τα παραδείγματα του Χίτλερ και
    του Στάλιν που επικαλούμενοι την αγάπη τους για τους ομοεθνείς τους
    θυσίασαν αμέτρητες ανθρώπινες ζωές.
    Τελικά, το " σωστό " δεν είναι προσωπική άποψη κάποιων
    " προοδευτικών ", όπως πολύ σωστά λέει ο κ. Γκότοβος, αλλά είναι
    αποτέλεσμα συμφωνίας των πολλών μέσα στην διάρκεια του χρόνου.
    Όσο για το επιχείρημα ότι οι πολιτικοί ηγέτες πρέπει να προηγούνται
    της κοινωνίας που ηγεμονεύουν, η ίδια η Ιστορία έχει αποδείξει ότι
    είναι λάθος επιχείρημα.
    Τέλος, θα ήθελα να δω δημοσιευμένο το άρθρο του κ. Γκότοβου σε
    ιστοσελίδες - πχ στην στήλη " Απόψεις" της Καθημερινής - όπου βρίθουν
    θριαμβολογώντας οι " προοδευτικοί " ομοφυλόφιλοι
    κατασυκοφαντώντας τους … οπισθοδρομικούς ετερόφυλους.
    Ευχαριστώ, λοιπόν, τον κ. Γκότοβο για το εξαιρετικά ολοκληρωμένο
    άρθρο του.

    0 Like

Leave your comments

Post comment as a guest

0
Your comments are subjected to administrator's moderation.
terms and condition.

Ἐτικέτες Συγγραφέων

Agamben   Alicin   Badiou   Barth   Bell   Berdyaef   Breck   Buntig   Chesterton   Clement Steiner   Dworkin   Elliot   Ellul   Evdokimov   Heidegger   Lacan   Lash   LeGoff   Lepeltier   Levinas   Losky   Malson   McGilchrist   Muse   Orwell   Pastoureau   Polony   Popper   Postman   Rawls   Rifkin   Sherrard   Skolimowski   Smith   Solzhenitsyn   Swartz   Szazs   Tarkofsky   Unger   Weil   Zirar   Zoja   Αγγελής Δ.   Αμάραντος Σ.   Ανδρουλιδάκης Α.   Ανδρουλιδάκης Κ.   Αρανίτσης Ε.   Βακαλόπουλος Χρ.   Βαμβουνάκη Μ.   Βαρδής Μ.   Βαρθαλίτης Γ.   Βιρβιδάκης Στ.   Βραχνός Κ.   Γεωργίου Θ.   Γρηγοράτος Μ.   Δανέζης Μ.   Διαμαντής Α.   Ζάχος Κ.   Ζιώγας Απ.   Ζουράρις Κ.   Ζώης Ι.   Ιωάννου Δ.   Ιωαννίδης Γ.   Καλογερόπουλος Α.   Καραμπελιάς Γ.   Καστρινάκης Γ.   Κατρούτσος Χρ.   Κιουρτσάκης Γ   Κομνηνός Στ.   Κονδύλης Π.   Κοροβίνης Β.   Κοσμόπουλος Δ.   Κουτρούλης Σ.   Κουτσουρέλης Κ.   Κούκος Σ.   Κυριαζόπουλος Σ.   Κωνσταντούδης Β.   Κόσσυβα Σ.   Λυγερός Ν.   Μαλεβίτσης Χ.   Μανουσέλης Σ.   Μαυρίδης Ν.   Μαυρόπουλος Δ.   Μητραλέξης Σ.   Μπάρλας Γ.   Μπαλτάς Δ.   Μπαραμπούτης Κ.   Μπλάθρας Κ.   Ναξάκης Χ.   Ναστούλης Γ.   Νευροκοπλή B.   Ντόκος Γ.   Ξυδάκης Ν.   Παντούλας Θ.   Παπαγιάννης Α.   Παπαθανασίου Θ.   Παπαναγιώτου Ι.   Πρεβελάκης Γ.Σ.   Προγκίδης Λ.   Ροδίτης Α.   Σακελλαρίου Μ.   Σαλεμής Γ.   Σκλήρης Δ.   Σουφλέρης Στ.   Σταματελόπουλος Λ.   Σταυρόπουλος Β.   Σχοινάς Φ.   Τάσης Θ.   Τσιρόπουλος Κ.   Τσιτσίγκος Σ.   Φαραντάκης Π.   Φεραίος Χ.   Χαραλαμπίδης Κ.   Χατζηαντωνίου Κ.   π. Γιάγκου Β.   π. Γκανάς Ε.   π. Γοντικάκης Β.   π. Ζηζιούλας Ι.   π. Θερμός Β.   π. Μινώπετρος Π.   π. Παπαδόπουλος Χαρ.   π. Φάρος Φ.   JoelLipman.Com

Εισάγετε έγκυρο email για την εβδομαδιαία ενημέρωση. (Ελέγχετε τα spam ή τα promotion emails σας)
Η εβδομαδιαία αντιφωνική επισκόπηση καταχωρείται συνήθως στα spam ή στα promotion emails σας.
Νίκος Δούσης
Φράγκος Βασιλης
Πράγματι δηλώνω εντυπωσιασμενος! Η οπτική του Αγίου Μαξίμου ήταν πάντα η πιο σαφής και ακριβής θέση ...
Βασίλης Μούσκουρης
Ευγνώμων στο Αντίφωνο που δημοσιεύει τέτοιες ουσιαστικές εκδηλώσεις, και δεν μένουν μόνο στους λίγου...
Βασίλης Μούσκουρης
Κύριε Τύμπα,
Στο άρθρο σας δεν περιττεύει ούτε μια λέξη! Είναι εξαιρετικά βαθύς και φωτισμένος ο λό...
Ξενοφών Βουρλιώτης
Kείμενο κλάσεως και εξ-αιρέσεως. Δεν υπάρχουν πια τέτοια κείμενα. Λιτά, ad hoc, ουσιώδη, δωρικά, που...
Ελένη Ραβάνη
"αυτοπραγμάτωση μέσα στη δουλειά"... ωραίο ακούγεται.
Αρκεί από δίπλα να βάλουμε πολλούς πάρα πολλ...
Βασίλης Μούσκουρης
Το σχόλιο της Κωνσταντίνας θα έπρεπε να είναι το κυρίως άρθρο και όχι η ανάλυση του κ. Καραποστόλη, ...
Ιωάννης Χατζόπουλος
Η ανακοίνωση αυτή κάνει πολλά ουσιώδη λάθη. (α) Λησμονεί ότι η φιλοσοφία είναι η μητέρα όλων των επι...
Βασιλικη Κ.
Προς κ. Φωτη Σχοινα.
Θα μπορουσατε, σας παρακσλω, να γραψετε ενα αναλογου εμβαθυνσεως αρθρο για τα ...
Δ. Σαργέντης

Nοιάζομαι δηλαδή Μοιράζομαι